Hoe oplichters je hart en je bankrekening kunnen breken

  • 6 minuten
  • 14 februari 2020

Wat zijn enkele van de meest voorkomende tekenen dat je online crush een oplichter kan zijn?

We leven in een drukke en snelle wereld en het wordt steeds moeilijker om een carrière, sociaal leven en het vinden van liefde te combineren. Meer en meer mensen grijpen datingapps en -websites, als Tinder, Happn, Grindr, Lexa of Parship, gretig aan als middel om op makkelijkere wijze verbinding te zoeken met anderen. Jammer genoeg maakt hen dat ook tot doelwit voor oplichters in romantiek die gebruikmaken van de menselijke behoefte om liefde te vinden.

Het Internet Crime Rapport 2018 van de FBI laat weten dat fraude van romantiek en vertrouwen de scam is met de tweede hoogste schade – verlies van €332,4 miljoen. Zo werd afgelopen jaar een ongelukkige Amerikaanse vrouw voor bijna €500.000 opgelicht en verloor een Canadese man een gelijk bedrag op gelijke wijze. Veel slachtoffers verliezen al hun spaargeld of raken nog meer verstrikt in schulden.

Gezien de zoektocht naar romantiek vaak intensiveert rondom Valentijnsdag, delen wij graag enkele van de tekenen die erop kunnen duiden dat je online crush in werkelijkheid een scammer zou kunnen zijn die uit is op je portemonnee buit te maken in plaats van jou aan de haak te slaan.

Foto’s

Scammers gebruiken vaak stockfotografie van modellen, die mogelijk geposeerd zijn om een specifiek product te verkopen. Geposeerde foto’s met dranken of elektronica kunnen gestileerd en onnatuurlijk voelen – waarschijnlijk omdat ze dat ook zijn! Als je al iets vermoedt, kun je vragen om een familiefoto (als de profielfoto nep is, zal het moeilijk zijn een dergelijke foto met dezelfde persoon te vinden). Een andere mogelijkheid is dat ze foto’s van echte mensen jatten om geloofwaardiger over te komen.

Vermoed je dat iets niet klopt aan de foto’s van je match? Dan kan je intuïtie best eens gelijk hebben. In beide gevallen kun je een snelle check uitvoeren door een omgekeerde zoekopdracht uit te voeren op Google Images. Ga naar de website van Google Images, klik op het camera-icoon en sleep of drop de foto zelf (of een link hiernaar). Op je telefoon moet je eerst een screenshot van de foto maken, dan uploaden naar je computer en dan de website gebruiken. De zoekopdracht laat je vervolgens zien of en waar de foto eerder op het internet is gebruikt.

Snel in het toegeven van gevoelens

Een belangrijk moment teken om je alarmbellen af te laten gaan is wanneer nieuwe matches te hard van stapel lopen. Mocht je na enkele uren of dagen uitgebreide liefdesverklaringen ontvangen of wordt verteld dat ze in jou hun zielsverwant hebben gevonden, dan zou dit meteen verdacht moeten zijn.

Scammers zullen proberen de relatie zo snel mogelijk te laten ontwikkelen om je gewild te laten voelen en je met lieve woorden te paaien om hun ultieme doel, jouw portemonnee, te bereiken. Hoe sneller ze hun doel bereiken, hoe winstgevender hun oplichtingspraktijken zijn. De meeste datingdiensten stellen je in staat om het profiel van de mogelijke oplichter te blokkeren en te rapporteren, waarna het supportteam van de dienst het zal overnemen. 

Het gesprek naar een ander medium leiden

Een ander waarschuwingssignaal is wanneer de oplichter een verwoede poging doet het gesprek naar een ander communicatieplatform, zoals iMessage of WhatsApp, te verplaatsen. Datingplatforms hebben naast de rapportagefunctie ook manieren om oplichters te detecteren. Om te voorkomen dat ze zo betrapt worden, proberen scammers je daarom te verleiden tot het delen van je telefoonnummer of e-mail. Wanneer je dit doet, geef je eigenlijk al te veel persoonlijke informatie aan een persoon die je vrijwel niet kent. Als ze je vragen om te snel naar een ander communicatiekanaal over te stappen, wees dan op je hoede en rapporteer ze. Het is beter om het zekere voor het onzekere te nemen.

Nooit in staat om af te spreken

Oplichters nemen graag de identiteit aan van professionals die vertrouwen inboezemen maar vaak voor langere tijd in het buitenland moeten werken, zoals militairen, hulpverleners of diplomaten. Deze banen bieden onverdachte excuses om niet af te spreken, zoals “Ik word ingezet” of “Ik heb een spoedvergadering.” Naarmate de gesprekken vorderen, is de kans groot dat je je online match eens in het echt wilt ontmoeten. Maar elke keer dat je probeert af te spreken, heeft de ander een excuus om niet te kunnen komen. Een paar keer afzeggen is niet zo gek, maar als elke datum onmogelijk is, heb je reden om achterdochtig te zijn en de ander in twijfel te trekken.

Slecht taalgebruik

Veel nep-datingprofielen die door oplichters zijn gemaakt, lijken alsof ze van westerlingen zijn die een universitaire opleiding hebben genoten of, zoals eerdergenoemd, een internationale carrière hebben. Dus, als iemand Nederlands lijkt te zijn, maar een belabberde begrip heeft van de taal moet je op je hoede zijn.

Uiteraard maken mensen soms typefouten en heeft niet iedereen een 10 voor taal gehaald. Als je twijfelt kun je eens naar de persoon zoeken op Google of wat vragen stellen over het gebied waar hij/zij vandaan beweert te komen. Beide zijn echter geen onfeilbare oplossingen, gezien scammers soortgelijke tactieken kunnen gebruiken om jouw vragen te beantwoorden.

Vragen om geld

Wanneer het gesprek al langer duurt, zal de oplichter een poging doen om geld te vragen. Dit begint vaak met kleine bedragen, zoals bijvoorbeeld hulp voor het kopen van een treinticket om jou te zien of een kleine autoreparatie – alledaagse zaken die niet gelijk alarmbellen laten rinkelen. Het is mogelijk dat in het begin zulke kleine bedragen wel terugbetaald worden om geen argwaan te wekken. Naarmate de tijd vordert, zal dit bedrag echter gestaag verhoogd worden, vaak gepaard met een zielig verhaal over een huisdier dat een operatie nodig heeft of een bedrijf dat niet loopt zoals gehoopt.

Dergelijke oplichting heeft sommige mensen al hun spaargeld gekost. Maar dat is slechts het puntje van de metaforische ijsberg: 30% van de slachtoffers van romantisch bedrog zijn gebruikt als geldezel. In sommige gevallen zijn slachtoffers zelfs nietsvermoedend drugssmokkelaars geworden die illegale middelen over de grens smokkelen en, na betrapt te worden, jarenlang in de bak belanden.

Een laatste advies van Cupido

Volgens een rapport van het FTC is het jaarlijkse aantal slachtoffers van romantisch bedrog tussen 2015-2018 gestegen van 8.500 naar 21.000 in de Verenigde Staten van Amerika. De werkelijke omvang van het probleem blijft nog giswerk omdat veel slachtoffers zich te veel schamen om een melding te maken.

Relaties zijn gebouwd op vertrouwen, maar als de relatie begint op een datingapp of -site, dan is het verstandig zoveel mogelijk van de gegeven informatie te verifiëren en niet blind te vertrouwen op wat je online match je vertelt. Denk goed na over welke informatie je zelf deelt en vertrouw op je eigen intuïtie. Uiteindelijk zal er een ware match op je pad komen.